Arama:
ARAÇ DEĞER KAYBI NASIL TALEP EDİLİR?

ARAÇ DEĞER KAYBI NEDİR VE NASIL TALEP EDİLİR?

Günümüzde trafik kazası yapan birçok araç sürücüsünün karşısına çıkmakta olan bu durum araç sahiplerinin de fazlasıyla merak ettiği bir durum haline gelmiştir. Araç değer kaybı kavramını kısaca açıklayacak olursak gerçekleşmiş bir trafik kazası sonrasında onarılan veya tamir edilen aracın ikinci el piyasa fiyatına göre değer kaybetme durumunu ifade etmektedir burada önemli olan detay kazanın ardından tahmin edilmiş olan aracın her ne kadar gerçeğe yakın ve kusursuz bir şekilde onarılmış olsa da söz konusu aracın satış fiyatının kazadan önceki satış fiyatından daha düşük olacağı gerçeği değişmemektedir. Bu yüzden araç değer kaybının her halükarda olacağı ve kazanın, kusurun ya da hasarın derecesine göre derecesinin belirleneceğini bilmeliyiz araçlarda değer karnının nasıl olduğunu inceleyecek olursak trafik kazalarından sonra araç sahiplerinin çoğu trafik kazasına karışmış olan aracını satıp elinden çıkarma eğilimi göstermektedir bu durumlarda aracın ikinci el satış fiyatı kazadan kaynaklı düşük olacağından araç sahiplerinin araçlardaki değer kaybı sorumluluğuyla ilgili bilgilenmesi ve neler yapılması gerektiğini öğrenmesi gerekmektedir. Trafik kazası sonucu hasar görmüş olan araç onarımı yapıldıktan sonra söz konusu hasarın derecesine göre bu dereceyle orantılı olmak koşuluyla değer kaybı yaşamakta ve değer kaybını karşılayacak olan taraf kazada kusur durumuna sahip olan veya tamamen kusurlu ya da kusur oranı yüksek olan taraf olduğunu da bilmekteyiz. Değer kaybı haklarının neler olduğunu imzalayacak olursak söz konusu trafik kazasına karışmış olan ve tamirat getirmiş olan aracın sahibinin söz konusu kaza gerçekleştirdikten sonra araçta bir parça değişimi ya da tamirat sonucunda bu parça değişimi orijinal parçalarla gerçekleştirilmiş olsa bile aracın kayıtlara kusurlu bir araç niteliğinde geçeceğinden kaynaklı değer kaybı yaşayacağı bu durum neticesinde kusursuz bir trafik kazası atsanız bile aracınızın değer kaybetmesi kabul edilebilir bir olay olmamakla beraber bu konudaki haklarınız ve değer kaybınızın ne derecede nasıl karşılanabileceğini bilmesi araç sahibi bakımından çok önemlidir. Bu durumda kusursuz ya da diğer araç sahibine göre kusur oranı daha düşük olan taraf aracının yaşamış olduğu değer kaybını karşı tarafın sigorta şirketinden veya direkt olarak aracında yaşanmış olan değer kaybını kusurlu olan araç sahibi ya da kusur oranı yüksek olan araç sahibi veya ruhsat sahibinden mahkemeye yoluyla talep etme hakkına sahiptir. Kusursuz bir sürücü karşı tarafın sigorta şirketine zararını karşılatma amacıyla başvurma hakkına sahip olmakla birlikte zararlı çıkmış olan tarafın kazanın gerçekleşmesinden sonra 2 yıl içerisinde trafik sigortası şirketinden faydalanabileceği bu 2 yıllık sürenin bir zaman aşımı süresi olduğunu gülmekteyiz ve bunun yanında kaskoların poliçeye eklenmediği sürece değer kaybını karşılama yönünde bir sorumluluğu olmadığını ancak sorunlu trafik sigortasının poliçesinde yer almasıyla değer kaybı konusunda sorumluluğun olduğunu kasko sigortasının ise taraflar tarafından anlaşılarak poliçeye eklenmekle değer kaybı konusunda sorumlu olabileceğini bilmekteyiz. Yukarıda belirttiğimiz üzere zorunlu trafik sigortasının araç sigortası güvencesine girmiş olan değer kaybı sigorta şirketleri tarafından zorunlu trafik sigortası çerçevesinde karşılanabilmektedir fakat başvurulacak olan sigorta şirketinin bu konuda ya bilirkişi raporu esas aldığını ya da öncelikle bir dava açılması şartını istediğini söyleyebiliriz. Kusursuzluk şartını tekrar incelediğimizde trafik kazası yapan tüm araçlarda değer kaybının oluşmak zorunda olmadığını değer kaybının oluşması için kazaya karışmış olan aracın meydana gelmiş olan kazada kusursuz olması ya da tam kusurlu olmaması gerekmektedir. Kusursuz olması durumunda araç sahibi meydana gelmiş olan değer kaybının tümünü alma hakkına sahipken tam kusurlu olmama durumu söz konusuysa kusursuzluk oranında bu değer kaybını alma hakkına sahip olduğunu bilmekteyiz bunun yanında ikinci el araç bedeli , hasarın hangi parçalarda olduğu gibi durumlar söz konusu değer kaybının hesaplanmasında göz önünde tutulan niteliklerdendir. Tüm bu durumlar söz konusu olduğunda trafik kazasındaki kusursuz ya da daha az kusurlu olan aracın araç sahibinin kendi aracında meydana gelmiş olan bir değer kaybı durumunu öncelikle karşı tarafın yani kusuru fazla ya da kusurlu olan araç sahibinin sigorta şirketinden isteyebileceği sigorta şirketi yoluna gitmeden mahkeme yoluna da gidebileceği bazı sigorta şirketlerinin mahkeme yolunun daha önce açılmış olması şartı aradığını kimisinin ise direkt kendisine başvurunun yeterli olması şartını aradığını söyleyebiliriz bu durumların yanı sıra araç sahibinin sigorta tahkim komisyonuna da gidebileceğini fakat sigorta tahkim komisyonuna gitmenin en önemli şartlarından biri olan karşı tarafın araç sigorta şirketine başvuru yapılması ve başvurunun 15 gün içinde yanıtlanmaması ya da ret yanıtı alması durumunda sigorta kim komisyonuna başvuru yapma hakkının doğacağını bunun yanı sıra sigorta tahkim komisyonuna başvurmanın diğer bir şartı olan söz konusu sigorta şirketinin bu komisyonu üye olması gerektiğini üye olmaması durumunda komisyona gidilemeyeceğini direkt yalnızca mahkeme yoluyla hak talebe edilebileceğini fakat komisyonu üye olma şartında da komisyona gitmenin bir zorunluluk olmadığını komisyona gitmeden de mahkeme hakkını kullanarak kendi hakkını talep edebileceğini bilmekteyiz.

HÜSEYİN DOĞAN

ARAÇ DEĞER KAYBI , KASKO VE ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI ARASINDAKİ İLİŞKİ NEDİR? VE SOVTAJ NEDİR?

ARAÇ DEĞER KAYBI , KASKO VE ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI ARASINDAKİ İLİŞKİ NEDİR? VE  SOVTAJ NEDİR?

ARAÇ DEĞER KAYBI NEDİR? VE ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI ARASINDAKİ İLİŞKİ NEDİR?

Araç değer kaybı dediğimiz kavramyaşanan bir trafik kazası sonucunda hasar almış olan bunun sonucunda  söz konusu hasar sebebiyle onarım, bakım…vb. yapılmış olan aracın bu işlemler sonucunda  piyasadaki artık geçerli olacak değerini ifade eder kısaca kaza sonucu aracın değerindeki kaybı ifade eder. Peki bu değer kaybının nasıl tespit edileceğine gelecek olursa 4 Aralık 2021 yılında resmi gazetede yayımlanan KARAYOLLARI MOTORLU ARAÇLAR ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR GENEL ŞARTLAR Madde hükmünde belirtildiği üzere talep edilmesi sonucunda kurumca belirlenen usul ve esaslar altında atanacak sigorta eksperince Genel Şartların Ek-1’inde yer alan esaslara göre tespit edilir.

Hukuk sistemimizi bu konuyla ilgili incelediğimizde değer kaybıyla ilgili net bir tanım bulunmamakla beraber çeşitli hükümler ve ZMSS hükümlerince baktığımızda yukarıda açıklandığı üzere aracın kaza sonrası hasara bağlı değerinin azalması durumudur.

Değer kaybının karşılanması ve sorumluluğu ile ilgili inceleme yaptığımızda TTK m.1409 hükmüne göre yaşanan kaza durumunda kazada bulunan taraflardan kusurlu olan tarafın trafik sigortasının kaza sonucu meydana gelmiş hasar ve zararı karşılama sorumluluğu ve bununla birlikte direkt olarak zarar olarak nitelendirilebilen değer kaybını telafi etme sorumluluğu olduğunu görürüz. KTK m. 85 hükmüne bakıldığında ise ‘’ Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.’’ İfadesinin değer kaybıyla ilişkilendirilebileceği aşikardır.

Değer kaybının talep edilmesi durumunda karşımıza ‘’kimden talep edileceği’’ sorusu da çıkmaktadır. Kazadaki kusursuz tarafın araç değer kaybı varsa bu değer kaybı kazaya sebep olmuş taraf veya söz konusu tarafın zorunlu trafik sigortasınca karşılanır. Tabi değer kaybının ve zararlarının tamamının direkt olarak bu şekilde istenebilmesi için tarafın yaşanılan kazada tamamen kusursuz olması gerekmektedir. Kusur oranına göre talep edilecek değer kaybı ve zararların tutarının değişeceği göz önünde tutulmalıdır. Kazadaki kusursuz taraf değer kaybının karşılanması için ekspertiz raporu alarak kusurlu tarafa dava açma ya da Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurma yollarını kullanarak değer kaybını talep edebilir.

KASKO NEDİR VE ZORUNLU TRAFİK SİGORTASI İLE ARASINDAKİ FARKLAR NELERDİR

Kasko zorunlu trafik sigortası aksine kaza sonucunda kişinin kendi aracındaki zararları karşılayan sigorta türüdür. Kimi zaman zorunlu trafik sigortasıyla karıştırılsa da zorunlu trafik sigortasının aksine yaptırılması zorunlu değildir ve cezai yaptırımı yoktur. Yukarıda belirttiğim gibi zorunlu trafik sigortası kaza sonucu karşı tarafa verilen zararı karşılarken kasko ise kendi aracında oluşan zararları karşılamaktadır. Kasko kısaca sigorta sahibi aracının güvence alınmasını sağlayan ve bazı riskleri güvenceye alan bir özel sigorta türüdür. Bu söz konusu riskler , trafik kazası ve kaza sonucu oluşan hasarlar, aracın çalınması ya da aracın çalınmaya teşebbüs edilmesi bunun yanı sıra aracın yanması gibi zararlar ve bunların yanında ferdi zararlardır. Kasko söz edilen bu zararlara karşı tamamen ya da olayın içeriğine göre araştırarak ve inceleyerek büyük oranda sorumluluk sahibi olup bu durumların karşılanmasını sağlamaktadır. Trafik sigortasından bir diğer farkı ise kaskonun maliyetidir. Trafik sigortasının prim çerçevesi devlet tarafından belirlenmesinden kaynaklı olarak standart olup kasko da tutar sınırı kaskonun kapsamı içine girecek durumlara göre değişiklik göstermektedir. Kasko trafik sigortasına göre daha kapsamlı bir sigorta türü olduğu için trafik sigortası maliyetine göre kıyaslandığında daha maliyetlidir. Zaman bakımından ise birbirilerine benzer olup iki sigorta türünün de süresi 1 yıllıktır ve yıllık olarak yenilenmesi veya ödeme yapılması şartıyla başlatılması gerekmektedir.

SOVTAJ, SOVTAJ BEDELİ VE SOVTAJ SÜRECİ

Sovtaj bedeli özellikle kasko sigortaları içerisinde karşımıza çıkan bir kavramdır bu kavram hasar gören malın sigortalı kişinin onayı alınarak satılma işlemini ifade etmektedir. Sovtaj işlemi sigorta şirketinin giderlerini ve kaybını azaltır. Sovtaj bedeliyle sigorta şirketinin ödemesi gereken tazminat düşmektedir bunun dışında tamamen karşılanmazsa ödenecek tazminat bedelini düşürür.Sovtaj için yukarıda da belirttiğimiz üzere ilk olarak sigortalının onayının alınması gerekmekte olup onay verildiği taktirde hasarlı olan mal sigorta şirketinin zimmetine geçer ve satılır satıldığında sigortalı ve şirket arasında ödeme işlemleri usulünce yapılır. Hasarlı malın değer kaybına uğramamış parçalarından elde edilen geliri ise şirket ödemesi gereken tazminat bedelinden düşer. Bahsedilen ve düşürülen bu bedel sovtaj bedeli olarak nitelendirilir. Sovtaj bedelinin hesaplanmasında hasarlı olan malın ilk fiyatı , değer kaybı, değeri, satıştan elde edilen gelir gibi tüm bedeller dahil alınarak hesaplanır.Söz konusu sovtaj bedeli, ekspertiz raporuyla belirlenir ve bu rapordaki bedel sigorta şirketince sigortalı kişiye ödenir.

HÜSEYİN DOĞAN

Open chat
Whatsappdan mesaj at
Merhaba
Geçmiş Olsun.Size yardımcı olabiliriz.
Hemen Ara